List otwarty naukowców i lekarzy w sprawie pasz GMO

Ponad 30 naukowców i lekarzy wyraża sprzeciw wobec planów zniesienia zakazu importu pasz genetycznie zmodyfikowanych (GMO) do Polski.

Warszawa, Stryszów, Wrocław, Gliwice, 07.06.2012 r.

LIST OTWARTY 

Ze zdziwieniem i zaniepokojeniem przyjęliśmy fakt, że badania realizowane w ostatnich latach w dwóch instytutach resortowych  Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi  mają stanowić pretekst  i alibi dla zniesienia zakazu importu pasz genetycznie zmodyfikowanych do Polski.

Po zapoznaniu się z raportem końcowym  z realizacji tego zadania stwierdzamy, że wśród opublikowanych w recenzowanych czasopismach oryginalnych prac badawczych nie ma ani jednej publikacji, która opisuje wpływ pasz GMO na zdrowotność zwierząt doświadczalnych.

Wymienione w raporcie prace oryginalne  dotyczą bowiem dwóch, całkiem innych zagadnień:  1) oceny wpływu pasz GMO na wskaźniki produkcyjne i na jakość uzyskiwanych produktów spożywczych pochodzenia zwierzęcego   oraz  2) analizy losów transgenicznego DNA w przewodzie pokarmowym i tkankach zwierząt.

Zgodnie ze standardami przyjętymi w nauce, tylko badania, które przeszły proces niezależnej recenzji naukowej mogą być brane pod uwagę jako dowód naukowy. Nie są takim dowodem raporty, streszczenia ani komunikaty zjazdowe.

Wobec powyższego stanowczo sprzeciwiamy się rozpowszechnianiu opinii, że realizacja przedmiotowego projektu dostarczyła dowodów na bezpieczeństwo zdrowotne zwierząt karmionych paszami GMO. Jak wykazaliśmy powyżej -takiego dowodu, w postaci recenzowanych publikacji w uznanych periodykach naukowych o zasięgu międzynarodowym, omawiających status zdrowotny zwierząt, wykonawcy projektu  dotychczas niestety nie dostarczyli.

A jak wskazuje lektura literatury naukowej, kwestia bezpieczeństwa zdrowotnego produktów GMO nie jest wcale bezdyskusyjna.

Sprzeciwiamy się również wykorzystaniu efektów programu ministerialnego do promocji pasz i żywności GMO oraz jako pretekstu do prowadzenia polityki sprzecznej z Ramowym Stanowiskiem  rządu z 2008 r. i sprzecznej z aktualnymi trendami europejskimi.  Przypominamy, że działa z dobrym skutkiem Program Wieloletni na lata 2011 –  2015: „Ulepszanie krajowych źródeł białka roślinnego, ich produkcji, systemu obrotu i wykorzystania w paszach.”

W Biuletynie  Forum Debaty Publicznej, prowadzonej pod patronatem prezydenta RP Bronisława Komorowskiego czytamy m.in.: „[…] badania Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu i Instytutu Zootechniki w Balicach, których celem było zastępowanie w dawkach pokarmowych białka z importowanej soi, białkiem z krajowych roślin strączkowych wykazały, że: w przypadku tuczu trzody chlewnej wyniki były porównywalne, a mięso wytworzone z krajowego białka jakościowo lepsze, w przypadku drobiu, można częściowo zastąpić śrutę sojową. Cena 1 kg białka skalkulowana na podstawie cen rynkowych w dawkach pokarmowych dla trzody i drobiu wykazała, że w różnych odstępach czasu zastępowanie importowanej soi krajowymi surowcami białkowymi było od 3 do 7% bardziej opłacalne.

Wspomniany projekt obejmuje również problem organizacji rynku roślin strączkowych niezbędną koncentrację i rozwiązania logistyczne płynnego zaopatrzenia zakładów paszowych w krajowy surowiec białka roślinnego.”

Równie pozytywnie o możliwości uniezależnienia Polski od importu soi GMO wypowiada się  prof. Józef Tyburski:  „To jest właściwy kierunek działań i nie można go ignorować ani deprecjonować jego bardzo obiecujących efektów.”

W związku z powyższym, DOMAGAMY SIĘ rzeczywistej i konsekwentnej realizacji Ramowego Stanowiska Polski dotyczącego GMO.

W naszej opinii będą temu sprzyjać następujące działania:

1.Powołanie do zespołów doradczych, działających przy właściwych ministerstwach, przedstawicieli Koalicji „POLSKA WOLNA OD GMO” oraz wskazanych przez Koalicję niezależnych ekspertów.

2.W szczególności zaś pilne powołanie zespołu doradczego, którego celem będzie opracowanie racjonalnego programu wycofywania pasz GMO z produkcji zwierzęcej i zastępowania ich paszami bez GMO, zwłaszcza z roślin rodzimej produkcji.

3.Utrzymanie i egzekwowanie ustawowego zakazu stosowania pasz GMO, który wprowadzono w Polsce Ustawą o paszach z dnia 22 lipca  2006 roku,    w art. 15 ust 1, pkt 4 w brzmieniu: „Zabrania się wytwarzania, wprowadzania do  obrotu i stosowania w żywieniu zwierząt: (…) – pasz genetycznie zmodyfikowanych  oraz organizmów genetycznie zmodyfikowanych przeznaczonych do użytku  paszowego.” (Dz. U. 2006,  nr 144, poz. 1045).

4.Pilnego wydania przepisów wykonawczych dla służb państwowych gwarantujących egzekwowanie wyżej wspomnianego zakazu.

5.Utworzenie mechanizmów i zabezpieczenie środków finansowych dla promocji i wspierania przyjaznego zwierzętom, wolnego od GMO systemu hodowli, którego efektem są dobrej jakości, smaczne i bezpieczne produkty.

6.Prowadzenie konsekwentnej polityki w zakresie promowania produkcji tradycyjnych roślin paszowych w zrównoważonych gospodarstwach rodzinnych oraz wspierania finansowego producentów pasz bez GMO.

7.Szerokiej promocji w Polsce i za granicą wysokiej jakości żywności opartej na paszach bez GMO. Wykorzystania tego elementu jako podstawowego atutu przy tworzeniu PR dla eksportu polskiej żywności.

List podpisali:  
1.Grażyna Cichosz, prof. dr hab. inż., specjalista z zakresu bezpieczeństwa zdrowotnego żywności, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
2.Kamila Drylska-Czekalska, lek. stom., doktorantka, Katedra Nauk Podstawowych   i Przedklinicznych, Zakład Biologii Środowiskowej, Wydział Wojskowo-Lekarski, Uniwersytet Medyczny w Łodzi
3.Wiesław Dyk, ks. dr hab. profesor Seminarium Duchownego i Uniwersytetu Szczecińskiego, filozof przyrody
4.Stanisław  Flaga, dr  inż., AGH w Krakowie, prezes Fundacji Instytut Dziedzictwa Wsi  i Regionów, ekspert firmy „BioDar”
5.Anna Głowacka, dr hab. n. med., prof. nadzw. UM, Kierownik Zakładu Biologii Środowiskowej, Katedra Nauk Podstawowych i Przedklinicznych, Wydział Wojskowo – Lekarski, Uniwersytet Medyczny w Łodzi
6.Magdalena Jaworska, prof. zw. dr hab., Katedra Ochrony Środowiska Rolniczego Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, ekspert Polskiej Izby Ekologicznej (nr. cert. 67)  w zakresie postępowania w sprawie ocen oddziaływania na środowisko, ekspert UE COST w dziale Biotechnology in Agriculture – członek Zarządu w latach 1993-2006, ekspert d/s GMO przy Ministerstwie Środowiska w latach 2006-2009
7.Krzysztof Kamiński, wykładowca Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Krośnie, redaktor naczelny kwartalnika „Porady na zdrowie”
8.Ryszard Kulik, dr, psycholog społeczny, adiunkt w Katedrze Psychologii Społecznej na Wydziale Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, zaangażowany w prowadzenie edukacji ekologicznej i psychologicznej.
9.Katarzyna Lisowska, prof. nadzw. dr hab., biolog molekularny, specjalistka w zakresie biologii medycznej, członek Komisji ds. GMO przy Ministerstwie Środowiska
10.Emilia Lorenc, mgr, diagnosta laboratoryjny, biolog molekularny, dietetyk
11.Marek Lorenc, lek. med., lekarz medycyny rodzinnej, Kraków
12.Agnieszka Malek, mgr inż. ochrony środowiska, pracownik naukowy w Johnson Matthey Technology Centre, Wielka Brytania
13.Artur Mnich, lekarz medycyny, Kraków
14.Tomasz Nocuń, lekarz medycyny, autor książek z zakresu dietetyki, Lublin
15.Jacek J. Nowak, dr, profesor kontraktowy Szkoły Wyższej im. B. Jańskiego w Warszawie, wykładowca w zakresie rozwoju zrównoważonego
16.Andrzej Rabsztyn, dr hab., Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, specjalista hodowli drobiu
17.Stanisława M. Rogalska, prof. dr hab., Wydział Biologii, Uniwersytet Szczeciński
18.Piotr Skubała, dr hab. prof. U.Śl.,  Wydział Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Śląskiego, ekolog, zajmuje się filozofią środowiskową, ekoetyką i edukacją ekologiczną
19.Krystyna Słodczyk, dr nauk biologicznych, Politechnika Opolska
20.Zofia Sokołowska, prof. dr hab., Instytut Agrofizyki PAN Lublin Grzegorz Smurzyński, lekarz dentysta
21.Dorota Staszewska, lekarz psychiatra, psychoterapeuta, specjalista medycyny holistycznej
22.Jerzy Szymona, dr hab., prof. nadzw. Katedra Ekologii Rolniczej, Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie
23.Roman Andrzej Śniady, dr inż., Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu, ekspert      w zakresie rolnictwa ekologicznego
24.Piotr Tomasik, prof. zw. dr hab., Katedra Chemii, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie oraz Krakowska Szkoła Wyższa Promocji Zdrowia
25.Mieczysław Ustasiak, dr inż., Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny
26.Kazimierz Walasz, dr, Małopolskie Towarzystwo Ornitologiczne
27.Stanisław K. Wiąckowski, prof.  dr  hab.  inż., biolog-ekolog, b. kierownik Katedry Ekologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach, b. przewodniczący Komisji Sejmowej Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
28.Stanisław Wika, prof. dr hab.,  Katedra Geobotaniki i Ochrony Przyrody, Uniwersytet Śląski
29.Tomasz Winnicki, prof. dr hab., Prorektor Karkonoskiej Państwowej Szkoły Wyższej  i profesor PWSZ w Kaliszu, były przewodniczący Państwowej Rady Ochrony Środowiska
30.Zbigniew Witkowski, prof. dr hab., Kierownik Katedry Nauk o Środowisku Przyrodniczym na Wydziale Turystyki AWF w Krakowie
31.Leszek Woźniak, prof. dr hab. inż., Kierownik Katedry Przedsiębiorczości, Zarządzania  i Ekoinnowacyjności, Politechnika Rzeszowska


Piśmiennictwo:

1 Badania prowadzone w ramach programu „Biologiczne, środowiskowe i technologiczne uwarunkowania rozwoju produkcji zwierzęce”, ? finansowanego przez  Ministerstwo Rolnictwa (zadanie 3.4:  4 447 350 zł w latach 2008 –  2011).
2 Instytut Zootechniki w Balicach PIB i Państwowy Instytut Weterynaryjny PIB w Puławach
3 Raport końcowy z realizacji zadania „Wpływ pasz GMO na produkcyjność i zdrowotność zwierząt, transfer transgenicznego DNA w przewodzie pokarmowym oraz jego retencję w tkankach i produktach żywnościowych pochodzenia zwierzęcego”http://www.izoo.krakow.pl/zalaczniki/wazne_informacje/Wplyw_pasz_GMO_na_produkcyjnosc_i_zdrowotnosc_zwierzat.pdf
4 Świątkiewicz S., Świątkiewicz M., Koreleski J., Kwiatek K.: Nutritional efficiency of genetically modified, insect resistant corn (MON810) and glyphosate tolerant soybean meal (Roundup Ready) for broilers. Bull Vet Inst Pulawy  2010; 54, 43-48.
o Świątkiewicz S., Twardowska M., Markowski J., Mazur M., Sieradzki Z., Kwiatek K.:  Fate of transgenic DNA from Bt corn and Roundup Ready soybean meal in broilers fed GMO feed. Bull Vet Inst Pulawy  2010; 54, 237-242.
o Świątkiewicz S., Koreleski J., Arczewska-Włosek A., Twardowska M.: Poekstrakcyjna śruta sojowa i ziarna kukurydzy z genetycznie zmodyfikowanych roślin w żywieniu kur nieśnych. Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych 2010; 544, 11-18.
o Świątkiewicz M., Hanczakowska E., Twardowska M., Mazur M., Kwiatek K., Kozaczyński W., Sieradzki Z., Świątkiewicz S.: The effect of genetically modified feeds on fattening results and transgenic DNA transfer to swine tissues. Bull Vet Inst Pulawy 2011; 55, 121-125.
o Stadnik J., Karwowska M., Dolatowski Z.J., Świątkiewicz S, Kwiatek K.: Effect of genetically modified, insect resistant corn (MON810) and glyphosate tolerant soybean meal (Roundup Ready) on physico-chemical properties of broilers breast and thigh muscles. Bull Vet Inst Pulawy 2011; 55, 541-546.
o Świątkiewicz S., Koreleski J., Arczewska-Włosek A., Świątkiewicz M., Twardowska M., Markowski J., Mazur M., Sieradzki Z., Kwiatek K.: Detection of transgenic DNA from Bt maize and herbicide tolerant soybean soybean meal in tissues, eggs and contents of segments of digestive tract in laying hens fed diets containing genetically modified plants. Ann. Anim. Sci. 2011; 11(3), 413-424.
o Stadnik J., Karwowska M., Dolatowski Z.J., Świątkiewicz M., Kwiatek K.: Effect of genetically modified feeds on physico-chemical properties of pork. Ann. Anim. Sci. 2011; 11(4) 597?606
5 Séralini G.-E., Mesnage R., Clair E., Gress S., de Vendômois J.S., Cellier D.: Genetically modified crops safety assessments: present limits and possible improvements. Environmental Sciences Europe 2011; 23:10
o Séralini GE, de Vendômois JS, Cellier D, Sultan C, Buiatti M, Gallagher L, Antoniou M, Dronamraju KR. How subchronic and chronic health effects can be neglected for GMOs, pesticides or chemicals. Int J Biol Sci. 2009 Jun 17;5(5):438-43.
o Kosieradzka I., Sawosz E., Winnicka A., Kluci?ski W., Malepszy S., Szwacka M., Pastuszewska B.: The effect of transgenic cucumbers expressing thaumatin on selected immunity parameters in rats. J. Anim. Feed Sci. 2004; 13. Supl. 2: 95?98.
o Kosieradzka I., E. Sawosz, J. Skomiał J. Szopa: Transgenic potato tubers with overexpression of 14-3-3 protein in growing rat diets. 1. Selected hormone activities and liver function status. J. Anim. Feed Sci. 2005; 14, Suppl. 1: 545-548
o Kosieradzka I., Sawosz E., Pastuszewska B., Żuk M., Szopa J., Bielecki W.: Effect of feeding potato tubers modified by 14-3-3 protein overexpression on metabolism and health status of rats. J. Anim. Feed Sci. 2004; 13: 329?339.
6 „Ramowe Stanowisko Polski dotyczące Organizmów Genetycznie Zmodyfikowanych” z 18.11.2008 r., w którym rząd popiera prowadzenie prac zamkniętego użycia GMO natomiast jest przeciwny zamierzonemu uwolnieniu GMO do środowiska i wprowadzaniu do obrotu pasz GM oraz uprawie transgenicznych odmian roślin.
7. Biuletyn Forum Debaty Publicznej nr 16, 2012, s. 140, dr inż. Wojciech Mikulski, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu
8. Forum Debaty Publicznej Organizmy zmodyfikowane genetycznie: Konieczność czy wybór? Szansa czy zagrożenie? , 2012, s. 86 dr hab. Józef Tyburski, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

źródło: www.radiownet.pl

zobacz także:

Soja GMO. „W dżungli zabija się anioły” – Dorota Stang ofiarą paszy dla polskich świń?

Importowana do Polski transgeniczna soja  (GMO) to łzy argentyńskich matek